به گزارش سرویس بین الملل خبرگزاری حوزه به نقل از اسلامی آنالیز، جان بولتون، مشاور پیشین امنیت ملی آمریکا و از طراحان اصلی جنگها و اشغالگریهای این کشور در افغانستان، عراق و سوریه، در گفتوگویی به تشریح پشتپرده قتل جمال خاشقجی پرداخت.
بولتون که از چهرههای شاخص جریان تندرو در سیاست خارجی آمریکا به شمار میرود، با بازخوانی روند تصمیمگیری در دولت دونالد ترامپ، عملاً پرده از رویکرد واشنگتن در قبال شعارهای حقوق بشری برداشت.
بر اساس منافع عمل کردیم، نه وجدان اخلاقی
بولتون با بیان اینکه روابط واشنگتن و عربستان سعودی بر پایه «منافع ملی» تعریف میشود، تأکید کرد اخلاق جایگاهی در روابط بینالملل ندارد.
وی با اشاره به فضای حاکم بر کاخ سفید پس از قتل جمال خاشقجی و روند مدیریت این بحران، درباره تصمیم دونالد ترامپ برای حمایت از ریاض گفت: «برای من شگفتآور بود که ترامپ بدون آنکه حتی وارد بحث شود، فوراً تصمیم گرفت در کنار سعودیها بایستد. تصمیم ما این بود که به جای سرزنش علنی، از آنها حمایت کنیم. در نظام ارزشی ما، مسائل بسیاری وجود دارد که برایشان اهمیت قائلیم، اما روابط بینالملل با روابط شخصی یکسان نیست. گاهی ناچار میشوید انتخابهای ناخوشایندی انجام دهید. در مناطق بحرانی، اقدام درست معمولاً آن چیزی نیست که وجدان اخلاقی یا اصول اخلاقی شما حکم میکند، بلکه آن چیزی است که منافع شما ایجاب میکند.»
بولتون همچنین فاش کرد بلافاصله پس از این قتل، همراه با جرد کوشنر، داماد ترامپ، با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، تماس تلفنی برقرار کرده و توصیه واشنگتن به ریاض در واقع نوعی «مدیریت بحران و سرپوش گذاشتن بر ماجرا» بوده است.
وی گفت:«توصیه من این بود که فارغ از اینکه واقعیت چه باشد، هرچه سریعتر آن را اعلام کنند و این پرونده را هرچه زودتر خاتمه دهند.»
سودهای کلان تسلیحاتی و ملاحظات ژئوپلیتیکی
بولتون اذعان کرد علت اصلی حمایت آمریکا از عربستان، حتی پس از قتلی که بازتاب جهانی داشت، حفظ منافع راهبردی واشنگتن، سودهای کلان صنعت تسلیحات و ملاحظات ژئوپلیتیکی بوده است.
وی اظهار داشت: «میدانستیم که دستور این قتل از سوی یکی از مقامات دولت عربستان صادر شده است؛ اما در نهایت با یک انتخاب روبهرو هستید؛ آیا باید به خاطر قتلی که احتمالاً به دستور مقامات سعودی انجام شده، این کشور را منزوی کنید یا با در نظر گرفتن منافع حیاتی آمریکا، از جمله نفت و حفظ بلوک ضدایرانی در منطقه، تلاش کنید از این موضوع عبور کنید؟ من در نهایت معتقد بودم حفظ روابط نزدیک با عربستان اهمیت بیشتری دارد.
نگاه ترامپ به روابط بینالملل بر پایه روابط شخصی میان رهبران کشورها و معاملات اقتصادی و تجاری شکل گرفته است. او جهان را اینگونه میبیند. فروش تسلیحات به عربستان سعودی نیز برای صنایع هوافضا و دفاعی آمریکا، یعنی لابی تسلیحاتی، یک مؤلفه حیاتی به شمار میرود.»
طرح موضوع حقوق بشر اتلاف وقت است
مشاور پیشین امنیت ملی آمریکا همچنین تصریح کرد مفهوم «حقوق بشر» در روابط واشنگتن با دولتهای خاورمیانه صرفاً ابزاری برای اعمال فشار بر مخالفان است و در تعامل با متحدان آمریکا جایگاهی ندارد.
وی با بیان اینکه در دیدارهایش هیچگاه موضوع حقوق بشر مطرح نمیشد، گفت: «فکر نمیکردم مطرح کردن این موضوع در این پرونده هیچ تفاوتی ایجاد کند. حتی تجربه دوران بایدن نیز نشان داد طرح این موضوع، توانایی ما را برای دستیابی به سایر منافع مورد نظرمان تضعیف میکند. اینکه دو طرف پشت میز بنشینند، ما بگوییم اینها محورهای گفتوگوی ماست و طرف مقابل هم بگوید محورهای ما اینهاست و بعد صفحه را ورق بزنند، از نظر من اتلاف وقت است.»
اعتراف با تکرار جمله مشهور روزولت
بولتون در ادامه، با استناد به جمله مشهور فرانکلین روزولت، رئیسجمهور اسبق آمریکا، درباره یکی از دیکتاتورهای آمریکای لاتین، از حمایت واشنگتن از حکومتهای مستبد در صورت تأمین منافع آمریکا دفاع کرد.
وی گفت: «یکی از جملات مشهور تاریخ سیاسی آمریکا، سخن فرانکلین روزولت درباره دیکتاتور وقت گواتمالا ــ که برخی منابع آن را مربوط به دیکتاتور نیکاراگوئه میدانند ــ است. روزولت درباره او گفته بود: "او ممکن است یک حرامزاده باشد، اما حرامزاده خودِ ماست." من نیز در این موضوع با روزولت همنظر هستم.
اگر به موازنهها نگاه کنید، محمد بن سلمان بخش مهمی از جغرافیای سیاسی خاورمیانه است و سالها یکی از متحدان بسیار وفادار ایالات متحده آمریکا بوده است.»
نظر شما